W niewielkim Urszulinie, przy głównej drodze przecinającej Polesie, działa główna siedziba Poleskiego Parku Narodowego. To nie tylko biuro administracyjne, ale przede wszystkim punkt startowy dla każdego, kto chce poznać tajemnice tego wyjątkowego zakątka Polski. W budynku przy ulicy Lubelskiej 3a mieści się Ośrodek Dydaktyczno-Administracyjny z Punktem Informacji Turystycznej, salą projekcyjną i niewielką biblioteką.

Miejsce to pełni funkcję bramy do świata bagien, torfowisk i dzikich ostoi przyrody. Można tu zdobyć mapy ścieżek, kupić pamiątki, a przede wszystkim – spotkać się z ekspertami, którzy pomogą zaplanować wyprawę po parku.

Ośrodek Ochrony Żółwia Błotnego – spotkanie z symbolem Polesia

Największą atrakcją centrum jest Ośrodek Ochrony Żółwia Błotnego. Od września do maja można tu obserwować małe żółwie błotne – gatunek, który na Polesiu ma jedną z najważniejszych populacji w Polsce. To nie jest typowe zoo ani nawet akwarium. Ośrodek prowadzi rzeczywistą pracę ochroniarską, a zwiedzający mają szansę zajrzeć za kulisy działań mających na celu ratowanie tego zagrożonego gatunku.

Żółw błotny to relikt przeszłości – gad, który przetrwał na tych terenach tysiące lat. Dziś jego populacja maleje, głównie przez niszczenie siedlisk i zmiany w gospodarce wodnej. W ośrodku można zobaczyć młode osobniki, poznać ich biologię i dowiedzieć się, dlaczego torfowiska i bagna są dla nich tak istotne.

Żółw błotny może żyć ponad 50 lat, a dojrzałość płciową osiąga dopiero po kilkunastu latach. To sprawia, że każda młoda samica jest na wagę złota dla przetrwania całej populacji.

Ogród Dydaktyczny – botaniczna wycieczka po Polesiu

Tuż obok głównego budynku rozciąga się Ogród Dydaktyczny otwarty w 2005 roku. Na niewielkiej przestrzeni zebrano reprezentatywne gatunki roślin typowych dla ekosystemów Poleskiego Parku Narodowego. To idealne miejsce na start, zanim wyruszy się na ścieżki prowadzące w głąb bagien.

W ogrodzie rosną rośliny torfowiskowe, łąkowe i leśne – od drobnych mchów po krzewy i niewielkie drzewa. Każda roślina ma tabliczkę z nazwą, dzięki czemu później, na szlaku, łatwiej rozpoznać spotykane gatunki. Dla dzieci to żywa lekcja przyrody, dla dorosłych – okazja do zrozumienia, jak różnorodne są siedliska na pozornie monotonnych bagnach.

Ścieżka „Tropem Przyrody” – pierwszy kontakt z Polesiem

Bezpośrednio przy ośrodku przebiega krótka ścieżka przyrodnicza „Tropem Przyrody”. To doskonały punkt wyjścia dla tych, którzy nie mają czasu na dłuższe wyprawy lub chcą sprawdzić, czy klimat poleskich mokradeł im odpowiada. Ścieżka prowadzi przez fragment typowych dla parku siedlisk, wyposażona jest w tablice informacyjne i pozwala w kilkadziesiąt minut poczuć atmosferę tego miejsca.

Dla rodzin z małymi dziećmi to często wystarczający program – spacer nie jest męczący, a daje sporo wrażeń. Dla bardziej wytrwałych stanowi rozgrzewkę przed dłuższymi trasami w głębi parku.

Więcej niż punkt informacyjny

W budynku ośrodka działa Punkt Informacji Turystycznej, który jest kopalnią wiedzy o całym Poleskim Parku Narodowym. Pracownicy doradzą, którą ze ścieżek wybrać w zależności od kondycji i zainteresowań, podpowiedzą gdzie szukać żurawi i łosi, a także poinformują o aktualnych utrudnieniach – bo na bagnach poziom wody potrafi szybko się zmieniać.

W sali projekcyjnej można obejrzeć filmy o przyrodzie parku. To świetny sposób na przeczekanie deszczu lub przygotowanie się do wyprawy. Biblioteka, choć niewielka, gromadzi publikacje o Polesiu – od przewodników przyrodniczych po opracowania naukowe.

Poleski Park Narodowy został utworzony w 1990 roku i obejmuje ponad 9700 hektarów bagien, torfowisk i lasów. To jeden z najmłodszych parków narodowych w Polsce, ale chroni ekosystemy, które kształtowały się przez tysiące lat.

Dla kogo jest to miejsce?

Centrum w Urszulinie to punkt obowiązkowy dla każdego, kto planuje eksplorację Poleskiego Parku Narodowego. Rodziny z dziećmi docenią Ośrodek Ochrony Żółwia i krótką ścieżkę. Miłośnicy przyrody znajdą tu merytoryczne informacje i wskazówki, gdzie szukać rzadkich gatunków. Nawet ci, którzy po prostu przejeżdżają przez Urszulin, mogą zatrzymać się na pół godziny, by zajrzeć do ogrodu i dowiedzieć się, czym jest Polesie.

Miejsce nie wymaga specjalnego przygotowania ani kondycji. Wszystko jest dostępne, zadbane i przystosowane również dla osób z ograniczoną mobilnością. To dobry wybór na każdą pogodę – część atrakcji znajduje się w budynku.

Praktyczne informacje: godziny otwarcia, ceny, dojazd

Ośrodek Dydaktyczno-Administracyjny w Urszulinie znajduje się przy ulicy Lubelskiej 3a. W sezonie letnim (od kwietnia do października) obiekt jest otwarty codziennie w godzinach 8:00-20:00. W okresie jesienno-zimowym (od listopada do marca) dostęp jest ograniczony do dni roboczych, w godzinach 7:00-15:00.

Bilety można kupić na miejscu lub przez platformę internetową eParki.pl. Szczegółowy cennik obowiązujący od kwietnia 2025 roku dostępny jest na stronie parku – warto sprawdzić aktualne stawki przed wizytą, gdyż obejmują one różne opcje zwiedzania ośrodków edukacyjnych parku.

Dojazd do Urszulina nie sprawia problemów. Miejscowość leży przy drodze wojewódzkiej łączącej Włodawę z Parczewem. Z Lublina to około 80 kilometrów w kierunku wschodnim. Parking znajduje się bezpośrednio przy ośrodku. Komunikacja autobusowa istnieje, choć kursy nie są częste – warto sprawdzić rozkłady wcześniej.

Na samą wizytę w centrum warto zarezerwować od godziny do dwóch godzin. Jeśli planuje się również przejście ścieżki „Tropem Przyrody” i spacer po Ogrodzie Dydaktycznym, lepiej przeznaczyć pół dnia. To też dobra baza wypadowa do innych atrakcji parku – stąd można wyruszyć na dłuższe ścieżki przyrodnicze prowadzące w głąb bagien i torfowisk.

Kontakt: Poleski Park Narodowy, ul. Lubelska 3a, 22-234 Urszulin, tel. 82 571 30 71, 82 571 30 72.